مطالعه تجربی اثرات شدت آشفتگی جریان آزاد بر اثربخشی خنک‌کاری لایه‌ای با استفاده از روزنه‌های استوانه‌ای ساده و لوبیایی شکل

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار، دانشکده تحصیلات تکمیلی، دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری، تهران، ایران

2 کارشناسی ارشد، دانشکده تحصیلات تکمیلی، دانشگاه علوم و فنون هوایی شهید ستاری، تهران، ایران

10.22034/jmeut.2026.61203.3450

چکیده

در این تحقیق، اثرات افزایش شدت آشفتگی جریان آزاد بر اثربخشی خنک­کاری لایه­ای روزنه­های جت تزریق­شده روی صفحه­ای تخت به صورت تجربی با استفاده از روش دمانگاری مادون­قرمز مورد مطالعه قرار گرفته است. بررسی­ها در سه نسبت­دمش­ 5/0، 7/0 و 8/0 و سه شدت آشفتگی جریان اصلی (5/%0، 5/%1 و 3%) با استفاده از دو نوع روزنه­ استوانه­ای ساده و لوبیایی شکل­یافته انجام شده است. لازم به ذکر است که اندازه­گیری­ها برای ردیفی از روزنه­ها با زاویه تزریق 30 درجه نسبت به سطح در سرعت جریان اصلی 27 متر بر ثانیه تحلیل شده است. نتایج حاصل نشان می­دهد که با افزایش شدت آشفتگی، اثربخشی خنک­کاری لایه­ای متوسط­گیری­شده جانبی در نسبت­دمش پایین کاهش ولی در نسبت­دمش بالا افزایش می­یابد، به­طوری­که منجر به پخش جت روی ناحیه بزرگ­تری می­شود. حساسیت اثربخشی خنک­کاری لایه­ای نسبت به میزان شدت آشفتگی، برای روزنه­های شکل­یافته لوبیایی در مقایسه با روزنه استوانه­ای کم­تر است. در نسبت­دمش 5/0 که بیش­ترین حساسیت را نسبت به تغییرات شدت آشفتگی دارد، برای دو هندسه استوانه­ای ساده و لوبیایی شکل، به ترتیب درصد کاهش اثربخشی خنک­کاری لایه­ای متوسط­گیری­شده جانبی 5/43% و 13% می­باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


[1]    مرتضوی س ا، رهی ع، جعفری س م، بررسی رفتار ارتعاشی و شکست خستگی پره توربین گاز تحت اثر آسیب ناشی از برخورد جسم خارجی. نشریه مهندسی مکانیک دانشگاه تبریز. 1403،د. 54، ش. 3، ص 21-27.
[2]    پویائی پ؛ کیهانی م ح؛ نوروزی م، مطالعه­ی عددی جهت بهبود عملکرد حرارتی برای خنک کاری داخلی توربین گاز در کانال‌های چهار گذره. نشریه مهندسی مکانیک دانشگاه تبریز. 1401، د. 52، ش. 2، ص 183-192.
[3]           Cheng L, Zhu H, Jiang R, Fu Z, Xu W. The Effect of Turbulence Intensity on Full Coverage Film Cooling for a Turbine Guide Vane. In 2018 Joint Propulsion Conference, 2018. doi: 10.2514/6.2018-4523.
[4]    عباسی ث، بررسی اثرات خنک کاری لایه ای بر مشخصه های عملکردی یک توربین محوری. نشریه علمی دانش و فناوری هوافضا. 1398، د. 8، ش. 2، ص 209-221.
[5]   Abbasi S, Gholamalipour A. Performance optimization of an axial turbine with a casing injection based on response surface methodology. J. Brazilian Soc. Mech. Sci. Eng. 2021; 43(9): 1–15. doi: 10.1007/s40430-021-03155-6.
[6]   Abbasi S, Gholamalipour A. Parametric study of injection from the casing in an axial turbine. Proc. Inst. Mech. Eng. Part A J. Power Energy. 2020; 234(5): 582–593. doi: 10.1177/0957650919877276.
[7]   Bunker R S. Evolution of Turbine Cooing. ASME Pap. No. GT2017-63205, 2017.
[8]   Goldstein R J, Eckert E R G, Burggraf F. Effects of hole geometry and density on three-dimensional film cooling. Int. J. Heat Mass Transf. 1974; 17(5): 595–607.
[9]   Salimi M R, Ramezanizadeh M, Taeibi-Rahni M, Farhadi-Azar R. Film Cooling Effectiveness Enhancement Applying another Jet in the Upstream Neighbor of the Main Jet-Using LES Approach. J. Appl. Fluid Mech. 2016; 9(1):33–42.
[10] Pouladrang Y, Ramezanizadeh M. Experimental Investigation of the Effect of a Novel Pea Jet Hole on Thermal Behavior of Jets Injected into a Crossflow. FLUID Mech. Aerodyn. J. 2018; 7(2): 33-45.
[11] Ramezanizadeh M, Pouladrang Y. Experimental Investigation of Film Cooling Effectiveness Applying a Novel Integrated Compound Jets Design for the Jet Holes. Modares Mech. Eng. 2018; 18(3):302–310.
[12] Dhungel A, Lu Y, Phillips W, E. Srinath E V, James H. Film Cooling From a Row of Holes Supplemented With Antivortex Holes. J. Turbomach. 2009; 131(2).
[13] Dittmar J, Schulz A, Wittig S. Adiabatic Effectiveness and Heat Transfer Coefficient of Shaped Film Cooling Holes on a Scaled Guide Vane Pressure Side Model. Int J Rot Mach. 2004; 10(5): 345–354. doi: 10.1080/10236210490474458.
[14] Saumweber C, Schulz A, Wittig S. Free-Stream Turbulence Effects on Film Cooling With Shaped Holes. ASME J Turbomach. 2003; 125(1): 65–73. doi: 10.1115/1.1515336.
[15] Eriksen V L, Goldstein R J. Heat Transfer and Film Cooling Following Injection Through inclined Circular Tubes. 1974: 96(2): 239–245.
[16] Lebedev V P, Lemanov V V, Misyura S Y A, Terekhov V I. Effects of flow turbulence on film cooling efficiency. Int. J. Hear Mass Transf. 1995; 38(11): 2117–2125.
[17] Wright L M, Mcclain S T, Clemenson M D. Effect of Freestream Turbulence Intensity on Film Cooling Jet Structure and Surface Effectiveness Using PIV and PSP. J. Turbomach. 2011; 133(4):041023–1/12. doi: 10.1115/1.4003051.
[18] Zhongyi F U, Huiren Z H U, Lijian C, Ru J. Experimental Investigation on the Effect of Mainstream Turbulence on Full Coverage Film Cooling Effectiveness for a Turbine Guide Vane. J. Therm. Sci. 2019; 28(1): 145–157.
[19] Takeishi K, Oda Y, Mori S, Krewinkel R. Effect of main stream turbulence on the film cooling effectiveness of a circular and a fan-shaped film cooling hole. Mech. Eng. J. 2020; 7(4):1–10. doi: 10.1299/mej.20-00176.
[20]   پولادرنگ ی، رمضانی‌زاده م، مطالعه تجربی به کارگیری طرح جدید روزنه لوبیایی شکل در خنک کاری لایه ای. نشریه علمی - پژوهشی مهندسی هوانوردی. 1401، د. 25، ش. 1، ص 40 - 54.
[21] Pouladrang Y. Experimental Study of the Effects of Jet hole Geometry on the Film Cooling Effectiveness in Gas Turbines,” Shahid Sattari Aeronautical University of Science and Technology, 2017.
[22] Moffat R J. Describing the Uncertainties in Experimental Results. Exp. Therm. Fluid Sci. 1988; 1(1): 3–17.
[23] Lawson S A, Thole KA. Effects of Simulated Particle Deposition on Film Cooling. ASME. 2011; 133(2) :021009 (9 pages). doi: 10.1115/1.4000571.
[24] Kunze M, Preibisch S, Landis K. A New test rig for film cooling experiments on turbine endwalls. Proc. ASME Turbo Expo conf. 2008; 989–998.
[25] Johnson B, Tian W, Zhang K, Hu H. An experimental study of density ratio effects on the film cooling injection from discrete holes by using PIV and PSP techniques. Int. J. Heat Mass Transf. 2014; 76:337–349. doi: 10.1016/j.ijheatmasstransfer.2014.04.028.
[26] An B, Liu J J, Chao Zh, Zhou S. Film Cooling of Cylindrical Hole With a Downstream Short Crescent-Shaped Block. J. Heat Transfer. 2013; 135(3): p. 031702. doi: 10.1115/1.4007879.
[27] Sinha AK, Bogard DG, Crawford ME. Film-Cooling Effectiveness Downstream of a Single Row of Holes With Variable Density Ratio. J Turbomach. 1991; 113(3): 442–449.
[28] Rallabandi AP, Grizzle J, Han J. Effect of Upstream Step on Flat Plate Film-Cooling Effectiveness Using PSP. J. ASME Turbomach. 2011; 133(4): 041024–1/8. doi: 10.1115/1.4002422.