دانشگاه تبریز مهندسی مکانیک دانشگاه تبریز 2228-5148 55 3 2025 10 23 اثر متغیرهای دما و فشار در فرایند تفجوشی پلاسمایی جرقه ای بر چگالی نسبی، ریزساختار و خواص مکانیکی تیتانیوم خالص تجاری 31 40 20268 10.22034/jmeut.2025.63671.3483 FA پریا پلمه دانشجوی دکتری، گروه مهندسی مواد، دانشکده مهندسی مکانیک، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران علی رسولی دانشیار، گروه مهندسی مواد، دانشکده مهندسی مکانیک، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران Journal Article 2024 11 10 ساخت تیتانیوم خالص تجاری به دلیل ترکیب منحصربه فرد سبکی، استحکام بالا، و مقاومت عالی در برابر خوردگی، برای کاربردهای صنعتی و پزشکی اهمیت زیادی دارد. تولید تیتانیوم خالص با استفاده از روش تفجوشی قوس پلاسما(SPS)  به دلیل توانایی آن در ایجاد ترکیبی بهینه از خواص مکانیکی و ریزساختار، اهمیت ویژه ای دارد. هدف از پژوهش حاضر، ارزیابی اثرات متغیرهای دما و فشار فرایند تفجوشی قوس پلاسما بر چگالی نسبی، ریزساختار و رفتار مکانیکی تیتانیوم خالص بود. بدین منظور، نمونه هایی از جنس تیتانیوم خالص تجاری به روش تفجوشی قوس پلاسما در محدوده فشار 5-70MPa و دمای°C 1150ساخته شدند. براساس نتایج، چگالی نسبی نقش اصلی در تعیین خواص مکانیکی داشت. در مجموع حداکثر چگالی نسبی، سختی، استحکام کششی و استحکام خمشی 67/99%، HV₃₀293، MPa762 وMPa 1332به ترتیب برای تیتانیوم خالص تفجوشی شده در فشار 30MPa و دمای  1150 حاصل شد. یافته های این پژوهش نشان داد که دما و فشار در فرآیند تفجوشی قوس پلاسما نقشی حیاتی در تعیین عملکرد نهایی تیتانیوم خالص دارند؛ به طوریکه افزایش فشار و یا دمای تفجوشی بهبود چشم گیری در خواص مکانیکی ایجاد نمی‌کند. https://tumechj.tabrizu.ac.ir/article_20268_156a344f0a9341ee9622cd3c3a009c6b.pdf